Foto oleh Nareeta Martin di Unsplash

Kurangkan, guna semula, Kitar Semula! Kurangkan, guna semula, Kitar Semula! Bergema setiap tahun pada hari bumi, memegang sepanduk bumi hijau dengan tampalan biru dan menumpukan diri kita kepada alam sekitar. Daripada memisahkan sampah kami di dalam tong berwarna yang berbeza, menggalakkan rakan-rakan dan keluarga kami untuk membawa beg tote kanvas mereka semasa melakukan kedai makanan harian mereka, untuk membanjiri jalan yang menuntut tindakan untuk perubahan iklim.

Pengurusan sisa sentiasa menjadi topik perbualan; belajar kitar semula dan corak yang mampan dari usia muda telah berada di barisan hadapan kebanyakan zaman kanak-kanak kita. Punca kami diajar untuk berjuang dengan pen berwarna-warni dan berwarna; sekotak kecil aktivisme dengan busur yang sempurna menyembunyikan realiti suram sumbangan kami terhadap perubahan iklim.

Semua negara berusaha untuk pertumbuhan ekonomi, tetapi apa maknanya untuk persekitaran kita? 

Foto oleh Hari Nandakumar di Unsplash

Bank Dunia telah melaporkan bahawa penjanaan sisa adalah lebih tinggi di negara-negara berpendapatan tinggi kerana pendapatan yang tinggi bermakna penggunaan yang lebih besar dan tahap sisa yang lebih tinggi. Walaupun pengumpulan sisa dan beberapa bentuk infrastruktur kitar semula hampir pasti di negara berpendapatan sederhana dan berpendapatan tinggi, hanya kurang daripada separuh sisa bandar dikumpulkan di negara berpendapatan rendah. Begitu juga, terdapat perbezaan besar dalam kadar kitar semula di negara-negara berpendapatan tinggi dan rendah. Apabila perbandaran dan pembangunan berkembang dengan mantap, krisis sisa hanya akan menjadi lebih teruk; Bank Dunia telah menganggarkan bahawa dalam tempoh 30 tahun akan datang, sisa global dijangka meningkat sebanyak 70%

COVID-19 dan masalah sisa plastik...

Foto oleh Kay Lau pada Unsplash

Jika keadaan perubahan iklim tidak berlaku—bermulanya pandemik ini telah membawa lonjakan penggunaan plastik, dengan lonjakan dalam plastik sekali guna seperti botol sanitiser, topeng, sarung tangan dan banyak lagi. Tambahan pula, dengan pelaksanaan lockdown di seluruh dunia, restoran, walaupun mereka yang mengurangkan sisa plastik sebelum pandemik, tidak mengehadkan jumlah plastik yang terlibat dalam perintah kawalan pergerakan.

"Industri plastik yang dirampas mengenai pandemik ini sebagai peluang untuk cuba meyakinkan orang ramai bahawa plastik sekali guna adalah perlu untuk memastikan kita selamat dan boleh digunakan semula adalah kotor dan berbahaya," kata John Hocevar, pengarah kempen laut di Greenpeace.

Terdapat ketakutan yang berterusan bahawa beg dan produk yang boleh digunakan semula menimbulkan ancaman untuk menyebarkan virus; kebimbangan kesihatan yang semakin meningkat terhadap Covid-19 telah membalikkan sebarang kemajuan yang mampan yang sedang dibuat. Sesetengah bandar juga telah melancarkan semula larangan ke atas beg plastik, dan peruncit menghalang pelanggan daripada menggunakan beg yang boleh digunakan semula.

Memandangkan lonjakan penggunaan plastik ini sepanjang pandemik, bagaimana dunia lakukan apabila ia datang kepada kitar semula? Jerman mendahului dengan kitar semula 68% daripada sisa perbandarannya; statistik kitar semula mereka yang mengagumkan boleh dikreditkan kepada kesedaran awal mengenai isu-isu perubahan iklim dan dasar-dasar lama yang telah membenamkan kitar semula ke dalam budaya Jerman. Purata isi rumah Jerman mempunyai enam tong kitar semula. Mereka diikuti rapat oleh Wales dengan 64% dan Singapura dengan 60% dalam sisa perbandaran kitar semula. 

Malaysia lawan sisa plastik

Krisis sisa plastik di Malaysia adalah di tengah-tengah isu negara. Berikutan larangan China ke atas import sisa plastik, Malaysia telah menjadi tempat pembuangan baru bagi negara-negara maju. Di samping itu, pihak berkuasa tempatan telah menutup 117 kilang kitar semula haram; 250 kontena penghantaran sisa plastik dilaporkan telah diimport secara haram ke negara ini, walaupun mereka didakwa dihantar pulang ke negara asal mereka. Syarikat import Malaysia yang mempunyai permit yang diluluskan terus membawa masuk sisa plastik. Kerajaan berusaha untuk meningkatkan kesedaran awam, mengukuhkan kawalan ke atas sisa asing yang diimport, menutup kilang kitar semula plastik haram, dan menggalakkan pengurusan sisa pepejal yang mampan.

Walaupun import ini terus menjadi isu butang panas, ia menyumbang kepada sebahagian kecil daripada jumlah sisa plastik di negara ini—sebahagian besarnya berpunca daripada penggunaan domestik plastik sekali guna. Malaysia mengitar semula hanya 10.5% daripada sisa yang dihasilkannya, dengan 90% dilupuskan di tapak pelupusan sanitari. Berpasangan bahawa dengan perbandaran yang pesat dan peningkatan taraf hidup yang datang daripada pertumbuhan ekonomi telah membawa kepada masalah pengurusan sisa pepejal yang ketara. Malaysia dilaporkan menghadapi krisis Sisa Pepejal Perbandaran (MSW), menjana 33000 t/d, bersamaan dengan 1.17 kg/orang sehari. 

Di samping itu, inisiatif pengumpulan komuniti yang dikenali sebagai "gotong-royong" juga memainkan peranan besar dalam pengumpulan sisa di Malaysia. Plastik yang boleh dikitar semula dihantar kepada kitar semula plastik melalui industri, tempat pelupusan sampah dan pengguna melalui badan amal dan kedai sampah. Walau bagaimanapun, walaupun dengan langkah-langkah ini, data mengenai jumlah jenis dan jumlah plastik adalah jarang. Walaupun sebahagian besar negeri dan wilayah di Malaysia pada masa ini menyokong pengumpulan sisa pepejal perbandaran, dalam bentuk membendung atau drop-off, digabungkan dengan scavengers dan menyusun manual barangan kitar semula tertentu dari tapak pelupusan sampah, kuantiti sebenar yang boleh dikitar semula adalah minimum. 

Ini mungkin boleh disamakan dengan kualiti, kuantiti dan bentuk pengumpulan, pengisihan dan kitar semula yang berbeza dari negeri ke negeri di seluruh Malaysia. Oleh kerana sifat sistem pengurusan sisa yang tidak berpusat di Malaysia, set data yang menerangkan trend semasa, terutamanya dari segi peratusan setiap jenis plastik dan penjanaannya kepada kitar semula akhir hayat, tidak boleh diambil kira. Walaupun mungkin terdapat beberapa penilaian kuantitatif, data cenderung berdasarkan kajian kes ekstrapolasi dan mikroskopik, menjadikannya tidak boleh dipercayai dan sukar untuk umum.

Adakah ekonomi pekeliling penyelesaiannya?

Foto oleh Jilbert Ebrahimi di Unsplash

Dalam ekonomi linear, item digunakan sekali dan dibuang di tempat lain, menimbulkan ancaman besar kepada sumber dan persekitaran kami. Secara amnya, mengambil pandangan, daripada pendekatan minda kepada perkara-perkara yang semakin bermasalah dalam jangka masa panjang. Sebaliknya, ekonomi pekeliling adalah mengenai kemampanan dan kesan sosial jangka panjang yang positif. Berdasarkan idea "reduce-redesign-reuse" untuk membolehkan sistem kami menjadi kurang bergantung kepada bahan mentah dara dan pada masa yang sama lebih mampan dengan menggunakan semula sumber apabila mungkin.

Melaksanakan ekonomi pekeliling memerlukan peralihan budaya dan pemikiran yang besar yang bermula dengan kita. Mengambil halaman daripada buku lakonan Jerman, dasar kitar semula mereka dilaksanakan sejauh tahun 90-an, yang membawa mereka ke tempat mereka hari ini. Membina ekonomi yang mampan tidak berlaku dalam sekelip mata. Caranya adalah untuk mengubah amalan mampan menjadi tabiat yang memerlukan pengekalan dan peringatan berterusan.

Salah satu sebab utama krisis sisa buangan malaysia ialah kurangnya kesedaran dan kemudahan mengenai isu sisa plastik. Bagi kami, Beyond Bins adalah bagaimana kita memilih untuk menangani krisis sisa plastik. Mengarahkan sisa plastik dari tapak pelupusan dan membeli semula sisa plastik adalah salah satu cara utama kami berusaha untuk melakukan bahagian kami untuk planet ini. Walau bagaimanapun, di tengah-tengah visi kami adalah untuk menyediakan komuniti dengan peluang untuk terdedah kepada penyelesaian inovatif apabila berurusan dengan sisa dan untuk lebih dimaklumkan mengenai implikasi alam sekitarnya.